دکترای گفتاردرمانی

دکتر جعفر معصومی

دکترای تخصصی گفتاردرمانی از دانشگاه علوم پزشکی تهران

کارشناس ارشد گفتاردرمانی از دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی

کارشناسی گفتاردرمانی از دانشگاه علوم پزشکی ایران

دارای بیش از ۲۰ سال سابقه کار در اختلالات گفتار و زبان

استاد دانشگاه علوم پزشکی تبریز

استاد دانشگاه فرهنگیان تبریز

آپراکسی گفتار دوران کودکی (CAS)

برای صحبت کردن،پیام ها باید از مغز به دهان بروند.

این پیام ها به ماهیچه ها میگویند که چکونه و چه زمانی برای تولید صداها حرکت کنند.

اگر کودک شما آپراکسی گفتار داشته باشد ،پیام ها نمیتوانند به درستی برسند.

 کودک  در حرکت درست زبان و لب برای گفتن اصوات مشکل داشته باشد.

کودک نمی تواند اندامهای تولید صدا را به درستی حرکت دهد.

کودک آپراکسی ممکن کلا توانایی گفتن چیزها را نداشته باشد.

کودک مبتلا به آپراکسی (CAS) میداند که چه چیزی می خواهد بگوید.

آپراکسی  مشکل مغز در دادن دستورات لازم برای حرکت دادن عضلات دهان است،

فرد مبتلا به آپراکسی مشکل یادگیری و فکری ندارد.

آپراکسی گفتاری دوران کودکی را با نامهای آپراکسی رفتاری یا آپراکسی رشدی هم می نامند.

درست است که این مشکل را آپراکسی رشدی دوران کودکی می نامند ولی مشکلی نیست که کودک بدون کمک و درمان و بسادگی بر آن غلبه کند.

کودکی که دارای اختلال رشدی گفتار باشد صداهارا در نظم معمول یادمیگیرد، فقط با سرعتی کمتر.

اما اگر کودک  شما آپراکسی رشدی دوران کودکی(CAS ) دارد، رشد گفتار و زبان او از الگوی معمول پیروی نخواهد کرد و بدون درمان هم پیشرفت نخواهد کرد.

درمان کودکان مبتلا به آپراکسی دوران کودکی زحمت زیادی خواهد داشت، ولی گفتار کودک با درمان ممتد و دریافت گفتاردرمانی میتواند بهتر شود.

نشانه های آپراکسی گفتار دوران کودکی:

همه ی کودکانی کهآپراکسی دوران رشد (CAS ) دارند شبیه به هم نیستند.

علایم آپراکسی دوران کودکی (CAS )

تو باید با گفتاردرمانی و گفتاردرمان صحبت کنی:

کودک زیر ۳ سال:

  • مانند یک نوزاد کویینگ و ببلینگ (سرو صدا و قان و قون) ندارد.
  • اولین کلماتش را دیر تر از آن زمانی که باید، بگوید.
  • تنها تعداد کمی صداهای متفاوت بگوید.
  • مشکلِ گذاشتن صداها در کنار یکدیگر را داشته باشد.
  • بین صداهایی که میگوید مکث های طولانی بگذارد‌.
  • یک کلمه را همیشه با یک روش یکسان نگوید.
  • در جویدن، بلع و خوردن مشکل داشته باشد.

کودک بالای ۳ سال

  • هر زمان که کلمه ای را می گوید آنرا به شکل ثابتی نمی گوید.
  • چیزی که دیگران به او میگویند را بهتر میفهمد نسبت به زمانی که خودش صحبت می کند.
  • در تقلید کردن آنچه که دیگران میگویند مشکل دارند.

اگر کلمات را تقلید کند، کلمات صدای بهتری نسبت به زمانی که کلمات را به صورت خود انگیخته می گویند خواهد داشت.

  • در گفتن کلمه های طولانی نسبت به کوتاهتر ها مشکلات بیشتری دارد.
  • به نظر میرسد وقتی مضطرب است مشکلات گفتاری بیشتری دارد.
  • فهمیدن گفتار کودک آپراکسی سخت است به خصوص برای کسانی که به خوبی اورا نمی شناسند.
  • کودک مبتلا به آپراکسی رشدی ممکن است که روی سیلاب یا کلمه ی اشتباه تکیه بگذارد.

کودکان مبتلا به آپراکسی دوران رشد مشکلات زیر را نیز از خود نشان میدهند.

  • تاخیر زبانی
  • مشکلاتی در مهارت های حرکتی ظریف،مثل:نقاشی کشیدن،نوشتن،یا برداشتن چیزهای کوچک.
  • مشکلاتی دراینکه چگونه حس میکند چیزهایی را ک در دهانش است.
  • او ممکن است خیلی حساس باشد و دوست نداشته باشد دندان هایش را مسواک بزند و عذاها و یا کرانچی بخورد.
  • او ممکن است خیلی حساس نباشد و ممکن است که گرما و سرما را به خوبی حس نکند.
  • مشکلات یادگیری.

کودکان دارای آپراکسی دوران رشد (CAS) و دیگر مشکلات گفتاری ممکن است مشکلات یادگیریِ خواندن و هجی کردن و نوشتن داشته باشد.

اگر نگرانی دارید، می توانید با متخصص گفتاردرمانی و کاردرمانی مرکز جامع گفتاردرمانی و کاردرمانی تبریز تماس گرفته و مشورت نمایید و سوالات خود را از طریق سایت بپرسید.

علل آپراکسی گفتار دوران کودکی

آپراکسی گفتار دوران (CAS) کودکی یک اختلال حرکتی گفتار است.

بعصی چیزها در مغز کودک اجازه نمیدهند ک پیام ها به دهان او برسند.

بیشتر اوقات،دلیل آپراکسی گفتار دوران (CAS) ناشناخته است.

اگرشما آزمایش انجام بدید مثل ام ار ای یا سی تی اسکن از مغز کودکتان، ممکن است ک چیزی نشان ندهد.

در بعصی از موارد کودک شما میتواند یک آسیب مغزی داشته باشد ک باعث آپراکسی گفتار دوران رشد (CAS)  شده است.

کودک ممکن است یک اختلال ژنتیکی یا یک سندروم داشته باشد که باعث صدمه ی مغزی شده و سبب آپراکسی گفتار دوران رشد (CAS) شده باشد.

آزمایشهایی برای آپراکسی گفتار دوران رشد (CAS) :

اگر شما نگرانید که کودکان چطور حرف میزند، با یک گفتاردرمان یا گفتار درمانی تماس بگیرید.

همه ی مشکلات پزشکی را بررسی کنید.

شنوایی کودک را ارزیابی کنید تا کم شنوایی وجود نداشته باشد.

یک کودک کم شنوا همراه آپراکسی دوران رشد مشکلات گفتاری بیشتری دارد.

یک گفتاردرمان و گفتار درمانی  میتواندگفتار و زبان کودک شما را بررسی کند.

گفتاردرمان و گفتار درمانی ارزیابی خواهد کرد که کودک شما چیزی را میشنود و چقد خوب میفهمد که این توانایی زبان دریافتی نامیده میشود.

گفتاردرمان و گفتار درمانی  همچنین  ارزیابی خواهد کرد که کودک شما  چقد خوب میتواند از کلمات استفاده کند که فکرش را  به دیگران بگوید که این توانایی زبان بیانی نامیده میشود.

برای ارزیابی آپراکسی گفتار دوران رشد (CAS) یک گفتاردرمان و گفتار درمانی  به مهارتهای  حرکتی _دهانی، ملودی گفتار، و اینکه چگونه صداهای متفاوت را میگوید نگاه خواهد کرد.

ارزیابی مهارت های حرکتی _دهانی توسط گفتار درمان در گفتاردرمانی

  • نشانه های ضعف لب و زبان و فک که دیزآرتری نامیده میشود بررسی می گردد.

اغلب کودکانی که آپراکسی گفتار دوران رشد (CAS) دارند ضعف ندارند.

  • بررسی میکند که کودک شما چقد خوب میتواند دهانش را حرکت دهد. گفتاردرمان و گفتار درمانی ممکن است که از او بخواهد که حرکاتی مثل لبخند زدن، جلو اوردن زبان و جمع کردن لب ها را تقلید کند.
  • ارزیابی کند که کودک شما چقدر خوب میتواند حرکات سریع دهانی ایجاد کند. این ها به گفتاردرمان و گفتار درمانی میگویند که او چقدر خوب میتواند حرکاتش را هماهنگ کند، چون وقتی ما حرف میزنیم دهان ما به سرعت حرکت میکند.
  • بررسی می کندکه کودک شما تا چه اندازه میتواند حرکات دهانی را در زندگی واقعی (لیس زدن یک ابنبات) انجام دهد.

گفتاردرمان و گفتار درمانی  مقایسه خواهد کرد که تا چه اندازه میتواند  کارها را مشابه و تقلیدی انجام دهد.

کودک دارای آپراکسی گفتار دوران رشد (CAS) ممکن است بتواند حرکتی را انجام دهد وقتی که درباره ی ان فکر نمی کند.

اما وقتی که از او درخواست انجام کار خاصی بشود آنرا نمیتواند انجام دهد.

 ارزیابی ملودی یا آهنگ گفتار کودک:

  • گوش خواهد داد که کودک شما چگونه استرس و سیلاب و کلمه در جمله میگذارد.
  • توجه خواهد کرد اگر کودک شما میتواند برای پرسیدن یک سوال یا بیان یک گفته اهنگ صدای خود را تغییر دهد.

فکر کنید ک شما چگونه میگویید.”سلام؟” وقتی که به تلفن جواب میدهید.

آهنگ صدای شما در پایان کلمه بالا میرود زیرا که شما یک سوال پرسیدید.

حالا فکر کنید درمورد اینکه وقتی به افراد”سلام” میگویید زمانی که به یک اتاق وارد میشوند.

 شما اصوات مشابهی را بیان میکنید اما آهنگ صدا ی شما تغییر میکند.

 کودکان دارای آپراکسی گفتار دوران رشد (CAS) ممکن است در تغییر صحیح آهنگ صدای خود مشکل داشته باشند.

  • نگاه خواهد کرد که کودک شما چگونه ازمکث ها برای برجسته کردن بخش های متفاوت جمله استفاده میکند.

وقتی شما میگویید: ما رفتیم فروشگاه، سپس به خانه برگشتیم.  بعد از کلمه ی فروشگاه مکث میکنید تا تغییرات را در جمله برجسته کنید.

کودکان مبتلا به آپراکسی گفتار دوران رشد (CAS) ممکن است مکث هارا در جاهای اشتباه بگذارند.یا اصلا آنها را استفاده نکنند.

ارزیابی تولید صداها توسط گفتاردرمان در گفتار درمانی

  • هر دو صداهای همخوان و واکه را ارزیابی خواهد کرد.
  • چک خواهد کرد که کودکتان تا چه اندازه میتواند صداهای مجزا و ترکیب شده در کلمات و سیلاب ها بگوید.
  • بررسی خواهد کرد که بقیه تا چه اندازه میتوانند آن چیزی که کودکتان میگوید را متوجه شوند.

درمان آپراکسی گفتار کودکان:

انواع درمان ها برای یک کودک دارای آپراکسی گفتار دوران رشد (CAS) باید توسط یک گفتاردرمان در گفتار درمانی کار شود.

تحقیقات نشان داده که کودکان با ۳_۴ جلسه در هر هفته بهتر عمل خواهند کرد.

در حین پیشرفت ممکن است ، به درمان کمتر نیاز داشته باشند.

وقتی کودکتان روی یادگیری تولید صداها و کلمات کار میکند برای او بهتر است که تنها باشد.

گروه درمانی زمانیکه روی استفاده از جملات هنگام حرف زدن با دیگران کار می کنید، مفید است..

هدف از درمان کمک به کودکتان برای گفتن صداها،کلمات،  جملات به طور واضح است.

کودک شما نیاز دارد تا یاد بگیرد چگونه حرکت ها را که برای گفتن صداها نیاز دارد را طرح ریزی کند،

کودک دارای آپراکسی گفتار دوران رشد (CAS) باید یاد بگیرد چگونه این حرکت هارا با روش و در زمان درست تولید کند.

انجام تمرین برای قوی تر کردن عضلات دهانی کمک کننده نیست.

اگر آپراکسی گفتار دوران رشد (CAS) داشته باشد عضلات او ضعیف نیستند.

کار کردن روی چگونگی حرکت این عضلات برای گفتن صداها کمک کننده است.

کودکتان نیاز دارد تمرین کند تا در چگونگی حرکت این عضلات برای گفتن صداها بهتر شود . هنگامی که یاد میگیرد چگونه صداهارا بگوید، استفاده از تمام حس هایش ضروری است.

از لمس برای نشانه گذاری جای تولید صداها استفاده می کند. مثل گذاشتن انگشتش روی لبهایش وقتی ک صدای “پ” را تولید میکند. برای یاداوری اینکه لب هایش بسته ست.

میتواند از راهنمای دیداری استفاده کند، مثل دیدن خود در ایینه.

 شنیدن صداسازی خود در ضبط صدا نیز کمک کننده است.

این باز خوردهای حسی میتواند به کودکتان کمک کند تا صداها و کلمات را تکرار کند، و شروع به استفاده از صداها در جملات طولانی کند.

بعصی از کودکان دارای آپراکسی در گفتن چیزی که میخواهند بگویند مشکل دارند.

ممکن است کودکتان زبان اشاره را یاد بگیرد

 ممکن است از تخته ی تصاویر یا کامپیوتری برای ارتباط استفاده کند.

که به این روشهای ارتباطی  ارتباط جایگزین و افزوده گفته میشود.

بیشتر والدین میترسند که کودکشان به جای تلاش برای صحبت کردن، از این سیستم ها استفاده کنند.

 هدف اصلی این است ک کودک شما صحبت کند.

این سیستم ها به کودک شما کمک خواهند کرد که حرف زدن را یاد بگیرد. وقتی که کودک توانست بیشتر صحبت کند کمتر از روشهای جایگزین و افزوده استفاده خواهد کرد.

درمان آپراکسی گفتار دوران رشد (CAS) زمان میبرد و کودکتان حمایت شمارا لازم دارد.

تمرین کردن  شما با کودک در مورد آنچه ک کودکتان در گفتار درمانی از گفتاردرمان یاد میگیرد به پیشرفت او کمک خواهد کرد.

ممکن است زمان هایی باشد ک شما یا کودکتان نا امید یا ناراحت شوید.

استراحت کردن وقتی که کودکتان خسته شده، و تمرین کردن با شادی تا جای ممکن کمک کننده است.

آنچه را که در خانه اتفاق می افتد ب  گفتاردرمان در گفتار درمانیبگویید.

شما وکودک باید با هم کار کنید تا به موفقیت کودک کمک کنید.