دکترای گفتاردرمانی

دکتر جعفر معصومی

دکترای تخصصی گفتاردرمانی از دانشگاه علوم پزشکی تهران

کارشناس ارشد گفتاردرمانی از دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی

کارشناسی گفتاردرمانی از دانشگاه علوم پزشکی ایران

دارای بیش از ۲۰ سال سابقه کار در اختلالات گفتار و زبان

استاد دانشگاه علوم پزشکی تبریز

استاد دانشگاه فرهنگیان تبریز

تواناییهای کودکان و نوزادان در ۲۰ ماهگی

در ادامه تواناییهای کودکان و نوزادان در ۲۰ ماهگی در حیطه های متفاوت ارایه شده است

با مقایسه تواناییهای کودکان و نوزادان در ۲۰ ماهگی با چک لیست زیر می توانید در مورد تواناییهای کودک خود قضاوت نمایید.

حیطه برقراری ارتباط

پیش از پاسخ دادن مطمئن شوید که هر فعالیت را در مورد فرزندتان مشاهده یا تجربه کرده اید .

١- آیا کودک یک جمله دو کلمه ای را تقلید می کند؟برای مثال ،زمانی که یک عبارت دو کلمه ای مثل”مامان

خورد”،”بابا رفت”،”آب بده” یا”این چیه؟” را می گوید آیا کودک هر دو کلمه را برایتان تکرار می کند؟حتی اگر

کلمات کودک به سختی قابل فهم هستند، پاسخ”بله” را علامت بزنید.

٢-آیا کودک علاوه بر “ماما” و “بابا” هشت کلمه دیگر یا بیشتر از آن را می گوید ؟

٣-زمانی که تصاویری را به کودک نشان می دهید و می گویید”پیشی را نشون بده”یامی پرسید”هاپو کو؟”آبا

بدون اینکه به تصاویر مورد نظر اشاره کنید، کودک تصویر صحیح را نشان می دهد؟نشان دادن یک تصویر صحیح کافی است.

۴-آیا کودک دو یا سه کلمه را که با یکدیگر مفاهیم خاصی را منتقل می سازند، می گوید؟ مثل “هاپو

آمد”،”مامان بیا اینجا”یا “پیشی نیست”در اینجا ترکیب های مثل “بای بای “،”خیلی خب”و “این چیه؟” که

صرفا به یک مفهوم اطلاق می شوند، مد نظر نیستند.

لطفا یک نمونه از کلماتی را که کودک در ترکیب با هم به کار می برد، بنویسید:— –

۵-اگر به تصویر یک توپ گربه،لیوان،کلاه و غیره اشاره کنید و از کودک بپرسید،”این چیه؟”

آیا حداقل یک تصویر از آن تصاویر را بطور صحیح نام می برد؟

۶- اگر از هیچ گونه اشاره یا حرکتی در حین ارائه دستور استفاده نکنید

آیا کودک می تواند حداقل سه مورد از دستورهای مشابه زیر را انجام دهد؟

الف”اسباب بازی را روی میز بگذار” ب”در را ببند”

ج”یک حوله برایم بیاور” د”لباست را پیدا کن”

ه “دستم را بگیر” و “کتابت را بردار”

حیطه حرکات درشت

پیش از پاسخ دادن مطمئن شوید که هر فعالیت را در مورد فرزندتان مشاهده یا تجربه کرده اید .

١- آیا کودک برای دست یافتن به چیزی که آن را می خواهد

از چیزهایی مثل صندلی ، چهارپایه یا تخت بالا میرود ؟

٢- آیا کودک به خوبی راه می رود و به ندرت زمین می خورد؟

٣-آیا اگر یک دست کودک را بگیرید از پله ها پایین می رود؟

چنین امری را می توانید در جاهایی که دارای پلکان هستند،

مثلا در پارک در منزل مشاهده کنید.

۴- زمانی که به کودک نشان می دهید که چگونه با پایش به یک توپ بزرگ ضربه بزند

آیا با حرکت دادن پای خود به سمت جلو یا رفتن به سمت توپ سعی می کند تا به آن ضربه بزند؟

اگر کودک پیش از این نیز خودش به توپ ضربه می زده است ،پاسخ “بله” را علامت بزنید.

۵- آیا کودک نسبتا خوب می دود

و می تواند بدون اینکه به چیزی برخورد کند یا بیفتد دویدنش را متوقف سازد؟

۶- آیا کودک خودش به تنهایی حداقل از دو پله بالا یا پایین می رود؟

چنین امری را می توانید در جاهایی که دارای پلکان هستند

مثلا در پارک و یا در منزل مشاهده کنید.

حتی اگر کودک دستش را به دیوار یا نرده می گیرد،پاسخ “بله” را علامت بزنید.

حیطه حرکات ظریف

پیش از پاسخ دادن مطمئن شوید که هر فعالیت را در مورد فرزندتان مشاهده یا تجربه کرده اید .

١- آیا کودک با نوک مداد یا خودکار ،خط خطی میکند؟

٢- آیا کودک سه مکعب یا اسباب بازی کوچک را خودش به تنهایی بر روی

هم قرار می دهد؟

می توانید از قرقره های نخ،جعبه های کوچک، یا اسباب بازی هایی که اندازه آنها حدود ٢.۵ سانتی متر است نیز استفاده کنید.

٣- آیا کودک صفحات کتاب را خودش به تنهایی ورق می زند؟

ممکن است که هر بار چند صفحه را با هم ورق بزند.

۴- آیا کودک معمولا قاشق را صاف طوری که غذا از داخل آن نریزد به دهانش می برد؟

۵- آیا کودک شش مکعب یا اسباب بازی کوچک را خودش به تنهایی بر روی

هم قرار می دهد؟

۶-آیا کودک در تلاش برای چرخاندن دستگیره در، کوک کردن اسباب بازی

ها، چرخاندن در چیزی، یا پیچاندن در شیشه مربا برای باز و بسته کردن آن،

از حرکت چرخش دستش استفاده می کند؟

حیطه حل مسئله

پیش از پاسخ دادن مطمئن شوید که هر فعالیت را در مورد فرزندتان مشاهده یا تجربه کرده اید .

١-بدون اینکه ابتدا نحوه خط خطی کردن را به کودک نشان دهید، زمانی که مداد یا خودکار رابه

کودک می دهید ،آیا او خط خطی می کند؟

٢- پس از اینکه کودک می بیند که شما با مداد یا خودکار خطی از بالای کاغذ به طرف پایین رسم می کنید،

آیا با کشیدن خطی در هر جهت ،از شما تقلید می کند؟

در اینجا خط خطی کردن مدنظر نیست و پاسخ “بله” به آن تعلق نخواهد گرفت.

٣- اگر هر کدام از حرکات زیر را انجام دهید، آیا کودک حداقل یکی از آنها را تقلید خواهد کرد؟

الف دهانتان را باز کنید و ببندید گوش خود را بکشید پلک بزنید صورت خود را نوازش کنید

۴- اگر شیشه شیر، قاشق،مداد را به حالت سر و ته به کودک بدهید،

آیا برای استفاده مناسب آنها را به حالت صحیح برمی گرداند؟

۵- در حالی که کودک می بیند چگونه چهار شیء مثل مکعب را در یک ردیف پشت سر هم قرار می دهید

آیا این کار را تقلید کرده و حداقل دو مکعب را کنار یکدیگر قرار می دهد؟

می توانید از قرقره های نخ، جعبه های کوچک یا سایر اسباب بازی ها نیز استفاده کنید.

۶- اگر کودک چیزی را بخواهد که دستش به آن نمی رسد،

آیا برای رسیدن به آن صندلی،چهار پایه یا جعبه ای را پیدا کرده، بر روی آن می ایستد؟

حیطه شخصی-اجتماعی

پیش از پاسخ دادن مطمئن شوید که هر فعالیت را در مورد فرزندتان مشاهده یا تجربه کرده اید .

١- آیا خودش با قاشق غذا می خورد؟گرچه ممکن است

مقداری از غذا را بریزد.

٢- آیا برای جلب توجه شما یا در تلاش برای نشان دادن چیزی ،

دست یا لباس شما را می کشد؟

٣- آیا خودش با فنجان یا استکان آب می نوشد و آن را دوباره

پایین می گذارد؟حتی اگر کمی از آب بریزد

۴- آیا کودک ادای کارهایی که انجام می دهید،مثل پاک کردن

چیزی که ریخته،جارو کردن، شانه کردن موها و نماز خواندن را در

می آورد؟

۵- وقتی کودک با عروسک یا هر حیوان پارچه ای دیگر بازی

می کند ،آیا وانمود می کند تکانش می دهد، غذایش می

دهد،پوشکش را عوض می کند یا در رختخوابش می گذارد؟

۶-آیا کودک با چنگال غذا می خورد؟