رژیم حسی و نحوه اصلاح آن

رژیم حسی

رژیم حسی تجارب حسی و حرکتی که یک شخص برای تطابق با محیط اطراف به آن نیاز مند است.

هدف از این رژیم خود تنظیمی است.

رفتارهای غیر معمول از خود تنظیمی ضعیف سیستم عصبی ناشی می شود.

هدف از این رژیم بکار بردن استراتژی های حسی حرکتی است تا فرد به سطح مناسبی از آمادگی در طی روز دست یابد.

نوع درون دادهایی که در این رژیم بکار می رود وستیبولار، پروپریوسپتیو ، حرکات دهانی و لمس است.

وستیبولار:

سیستم وستیبولار روی موارد زیر تاثیر گذار است.

بالانس، تون عضلانی، پاسخهای تعادلی، توانایی کاربرد دو طرف بدن همراه هم، هماهنگی حرکات سر، گردن، حرکات چشم، شنیدار، زبان

در سطح برانگیختگی فرد دارای نقش است.

تحریکات وستیبولار شامل حرکت سر در فضا است و شامل حرکات خطی، زاویه ای، دایره ای و چرخشی است.

این نوع از دروندادها بعد از ۱۵ دقیقه حرکت ۱۲ تا ۱۴ ساعت دوام دارد.

هرگز با زور تحریکات وستیبولار را انجام ندهید و اجازه دهید که فرد کنترل سرعت، جهت درونداد و متوقف کردن را داشته باشد.

بینایی پیرامونی هشدار دهنده است.

نسبت به صورت برانگیخته، کاهش تعادل و استفراغ حساس باشید.

تحریکات وستیبولار مناسب

تحریکات وستیبولار به دو گروه تحریکی و بازدارنده تقسیم می گردد.

تحریکات مهاری :                    

زمانی از تحریکات بازدارنده استفاده می کنیم که کودک بیش از حد تحریک شده است و توجه پایین آمده و بدون هدف در اطراف اتاق  حرکت میکند.

از دستورات ساده و آشنا پیروی نمی کند رفتارهای خود آزاری و خود تحریکی دارد. تحریکات وستیبولار بازدارنده و یا آرام ساز تحریکاتی هستند که بصورت حرکات خطی به صورت عقب و جلو در وسایل معلق یا حرکات گهواره ای  مانند صندلی راک ارایه می گردد.

تحریکات هیجانی :                                  

زمانی از تحریکات وستیبولار تحریکی استفاده می شود که فرد برانگیختگی کافی را ندارد.

کودک بی توجه است سست است این تحریکات با حرکات سریع در وسایل معلق به دست می آید که شامل تغیییرات سرع در جهت و سرعت حرکت می باشد.

مطالب مفید بیشتر
اختلال نوشتن (اختلال در زبان نوشتاری) چیست؟

و همچنین شامل حرکاتی است که جز حرکت دایره ای و چرخشی را نیز دارا می باشد.

در انجام تحریکات محرک وستیبولار باید زیاد احتیاط نمود. کودکانی که آندراروزید (سطح هوشیاری پایینی) هستند اصطلاحا کودکانی شاتدان هستند.

این کودکان ممکن است سیستم عصبی شان بیش از حد تحریک شده باشد.

برای اینکه از سیستم عصبی شان حمایت نمایند آنرا خاموش نموده اند و به نظر بی انگیزه، ساکت و خاموش هستند.

در چنین شرایطی تحریکات محرکی می تواند آنها را کاملا و بیش از حد و سطوح بالاتری از شات دان ببرد. به این دلیل این رژیم حسی نباید ارایه شود.

برای  بکار بردن وستیبولار تحریکی باید به موارد زیر به دقت پاسخ دهیم.

  • آیا این کودک به وستیبولار تحریکی نیاز دارد. یا قبلا بیش از حد تحریک شده است؟
  • اگر قبلا بیش از حد تحریک شده پروپریو سپتیو را اعمال نمایید
  • علایم تحریک بیش از حد را رصد نمایید تهوع، استفراغ، اتساع مردمک چشم، گیج شدن و رنگ پریدگی صورت

با مشاهده این علایم فعالیت متوقف و تحریکات آرام ساز پروپریو سپتیو ارایه گردد.

کودکی که واقعا سطح برانگیختگی اندک دارد و به دنبال تحریکات برانگیزاننده کودک محور نیست روی توپ یا ترامپولین قرار میدهیم تا سطح برانگیختگی کودک را افزایش دهیم.

محرکات محیطی با نور و موسیقی شاد به افزایش سطح برانگیختگی کودک کمک خواهد کرد.

همچنین افزایش بلندی و سرعت گفتار و سطح برانگیختگی خودتان به تحریک کودک کمک خواهد کرد.

توسط مرکز جامع گفتاردرمانی و کاردرمانی تبریز یاشام

کارشناسی گفتاردرمانی از دانشگاه علوم پزشکی ایران کارشناسی ارشد گفتاردرمانی از دانشگاه علوم بهزیستی تهران دکترای تخصصی گفتاردرمانیاز دانشگاه علوم پزشکی تهران

 
چگونه حافظه بینایی و شنیداری را تقویت کنیم؟ گفتار درمانی در کودکان دارای تاخیر کلامی اصول مداخلات گفتاردرمانی در کودکان دو زبانه درمان لکنت کودکان با تکنیک قوانین روانی کلام یا FRP کاردرمانی